Communicatie vs gegevensuitwisseling
Hoewel het belangrijkste doel van de EMD-software oorspronkelijk 'registratie voor eigen gebruik' was, staat vandaag multidisciplinaire samenwerking centraal met onderlinge communicatie en gegevensuitwisseling tussen medische dossiersystemen van individuele zorgverleners, praktijken en zorginstellingen. Dit wordt op twee verschillende manieren georganiseerd:
- Gegevens rechtstreeks verzenden: Een rechtlijnige overdracht van een boodschap naar één of meerdere geadresseerde ontvangers. De verzender weet dus exact weet wie de boodschap moet ontvangen. Het voordeel is dat de ontvanger het bericht aankrijgt in een inbox en zo kan bekijken. Het nadeel is dat de informatie via dergelijke rechtstreekse communicatie enkel bij de geadresseerde ontvanger terechtkomt, terwijl deze mogelijks ook relevant is voor anderen, nu of op een later moment.
- Gegevens ter beschikking stellen: Het centraal opslaan van gegevens zodat deze beschikbaar zijn voor iedere zorgverlener die deze (nu of later) nodig heeft, zonder voortdurend informatie te moeten verzenden. Om te vermijden dat iemand ongeoorloofd toegang krijgt, dient hierbij rekening gehouden te worden met de eHealth-veiligheidsprincipes.
Omdat er binnen de zorgcontext veel persoonlijke en veelal privacygevoelige gegevens omgaan, zijn specifieke kanalen ontwikkeld, enerzijds voor rechtstreekse communicatie en anderzijds voor centrale gegevensuitwisseling.
Meerwaarde van informatiedeling
Dankzij koppelingen tussen dossiersystemen onderling en met (nieuwe) externe platformen, kan informatie maximaal worden hergebruikt. Hierdoor kunnen efficiëntie en zorgkwaliteit toenemen, en wordt tegelijkertijd de kans op fouten geminimaliseerd. Digitale registratie is niet langer louter gericht op 'eigen gebruik', maar de scope wordt sterk uitgebreid in verschillende richtingen:
- ondersteunen van multidisciplinaire samenwerking
- faciliteren van patient empowerment
- vereenvoudigen en optimaliseren van administratieve processen
- secundair datagebruik voor populatiemanagement, onderzoek, innovatie en beleid
Om tegemoet te komen aan die nieuwe verwachtingen, moet informatiedeling meer efficiënt en meer granulair (fijnmazig) worden. Hiervoor zijn onderliggend twee grote veranderingen nodig: het gebruik van de uniforme terminologie SNOMED-CT en de omschakeling naar de technische standaard FHIR. Dit vereist dat elke software en elk platform deze veranderingen doorvoert, wat een uitdaging is gezien de complexe politieke structuur en het versnipperde eHealth-landschap.
Parallelle evolutie naar werken in gedeelde systemen
Hoewel er vandaag nog veel in afzonderlijke systemen wordt gewerkt en informatie heen en weer verzonden of centraal beschikbaar gesteld, is er parallel ook een evolutie naar werken in gedeelde systemen met mogelijke voordelen op vlak van zorgkwaliteit en -efficiëntie. Vanuit die visie wordt ook de basis gelegd voor het Belgian Integrated Health Record (BIHR): een gedeeld dossier waar elke burger zelf een helder zicht heeft op eigen gezondheids(zorg)- en welzijnsgegevens en waar alle leden van het zorgteam kunnen samenwerken.
Tips voor veilige communicatie en gegevensuitwisseling
In het huidige landschap van digitale tools en in een context van steeds groter belang van privacy en GDPR-regels, is er zeker in de zorg nood aan duidelijkheid over veilige communicatie en gegevensdeling. Hieronder enkele links om hierbij te ondersteunen:
- eLearning Veilige communicatie in de zorg (wordt herwerkt)
- website eHealth: nuttige platformen voor uitwisseling van berichten en bestanden