Positieve screeningsmammografieën: een opkomend fenomeen

Het Vlaams screeningsprogramma naar borstkanker komt stilaan op kruissnelheid. Als we echte screeningsmammografieën en pseudodiagnostische onderzoeken samentellen, dan krijgt toch al meer dan de helft van onze patiënten mammografische onderzoeken.

Bij drie tot vijf procent van de gescreende vrouwen van 50 tot 69 jaar worden op de preventieve mammografie verdachte afwijkingen geconstateerd. Bij de pseudodiagnostische ligt dit waarschijnlijk nog hoger wegens het toevoegen van weinig specifieke echo's en het ontbreken van systematische kwaliteitsbewaking. Al deze positieve resultaten zorgen voor angst bij de vrouwen.

We mogen ook niet vergeten dat het niet de screening is die de mortaliteit doet dalen, maar wel de correcte verdere diagnose en behandeling.

Bij een aantal vrouwen geeft bijkomend beeldvormend onderzoek al geruststelling. Bij andere vrouwen moet er meer gebeuren en dat kan niet meer alleen door de huisarts, maar wel in samenwerking met verschillende specialisten.

Borstklinieken, ook een opkomend fenomeen

Het aantal ‘borstklinieken' in Vlaanderen stijgt. De oprichting van regionale ‘borstklinieken' biedt een kans om de kwaliteit van opvolging van vrouwen met een verdachte mammografie en vrouwen met symptomen die op borstkanker wijzen, structureel te verbeteren. Daarvoor zijn zowel intra- als transmurale afspraken over het ideaal te bewandelen zorgpad nodig.

De meeste borstklinieken hebben op één of andere manier hiervoor een intern klinisch pad uitgewerkt. Sommige hebben daarin ook taken voor huisartsen of andere eerstelijnswerkers beschreven. Of en hoe over deze afspraken onderhandeld werd, is onduidelijk.

Dat afspraken over de lijnen heen overlegd moeten worden om haalbaar en werkzaam te zijn, hoeft geen betoog.

Wat heeft het stappenplan te bieden?

Huisartsenkringen zijn een onvermijdbare extramurale partner in de organisatie van een transmuraal zorgpad. Een transmuraal zorgpad is de finale stap en een belangrijke schakel in de kwaliteitsketen van de borstkankerscreening. Maar het kost tijd en moeite om een actieve rol te kunnen spelen bij het uittekenen van zo'n pad. Daarom maakte Rik Baeten een stappenplan, gebaseerd op zijn positieve ervaringen als LOGO-arts.

Het stappenplan is bedoeld voor preventieverantwoordelijken van huisartsenkringen. Voorwaarde is wel dat die verantwoordelijke dan een duidelijk mandaat van zijn kring krijgt om dat zorgpad mee uit te tekenen. En dat mandaat betekent ook dat de huisartsen van die kring zich engageren om de gemaakte afspraken na te komen.

Het stappenplan beschrijft de gefaseerde werkwijze om met één ziekenhuis apart zo'n zorgpad af te spreken.

Waar vind ik dat stappenplan?

U kunt het   stappenplan hier downloaden.